De wereld lijkt vertrouwt, alsof ik het kan vinden om de hoek van mijn denken parallel aan mijn beleven. Door de ogen en in de werken van Frank Hutchison is die wereld echter verre van betrouwbaar, zet hij mijn sfeer veelal op de verkeerde plek. Met zijn netvlies als filter zeeft de schilder de werkelijkheid tot een surrealistische waarheid. Mijn visuele verbeeldingskracht moet ik daarbij losmaken van mijn verstand. De beeltenissen lijken logisch samengesteld, alledaagse voorwerpen roepen suggestieve voorstellingen op. Waarbij de waarheid in het midden ligt. Gelegen tussen het zichtbare en wat tastbaar is. De details zoals deze in de bekende omgeving zich aan mij voordoen, hebben een tegengestelde weergave en over het algemeen ook een andere betekenis.
De vertrouwde vormen, objecten en perspectieven die de omgeving maken krijgen een vervreemdende uitdrukking door de blik daarop van Hutchison. Deze gevallen staan symbool voor een wereldvreemde uitleg, een bovenaards commentaar op wat er in de natuur aan de hand is op dit moment. Van bomen zijn de kale stammen en afgehakte stobben figuren in de vertelling. Woordloos vertellen deze het verhaal dat gezegd moet worden om de neergang van de mensheid te begrijpen en te verklaren.
Wereld beschouwd als karikatuur
De schilderijen van Hutchison hebben een dubbele laag in uitdrukking. Een extra lading die schuilt achter de humor van het in eerste benadering geziene beeld. Het lijken cartoons om de kijker de waarheid met een lach te verduidelijken. Er steekt evenwel meer achter de beeldvondsten en woordgrappen. De wereld wordt beschouwd als karikatuur met een lach en een traan. Hoewel er zich vrijwel nergens een menselijk figuur ophoudt in de geschilderde omgevingen is de invloed van de mens op de wereldse beslommeringen onmiskenbaar aanwezig.
Allereerst is het een blik van een enkele mens op de omgeving, gefilterd in zijn brein met als uitkomst een werkelijkheid die boven het realisme zweeft of in elk geval om een hoekje mee kijkt. En is er dan al een mens zichtbaar dan plast deze tegen een boom. Een representatie van de vervuilende en de natuur bevlekkende mensheid. Op een andere plek staan de figuren als bomen tussen het bos in de sneeuw. Vallen nauwelijks op, zijn onderdeel van de compositie. Maken niet de dienst uit, nemen deel aan.
Hoop in de puinhoop
In veel gevallen geeft de techniek van het pointillisme Hutchison de vrijheid om een kleurrijk palet in zijn schilderijen uit te werken. De atmosfeer danst er voor ogen en brengt een sfeer van vrolijkheid en plezier. Daardoor krijgt de zware inhoud een verlichte strekking. Ondanks dat de bomen zijn afgezaagd vormt het gelid waarin de stobben zijn geplant opnieuw een boom. Groene stammen op een bloedrode grond, het lijkt een scènebeeld uit de rolprent Armageddon. Toch is er hoop in de puinhoop. Iets sterft voordat het tot bloei komt. Hoe dan ook, het schilderij siert de omslag van het boek “Hutchison Nevertheless”. Het beeld is gekozen als vlag op de lading. Deze eerste aanblik doet een geheimzinnige inhoud vermoeden. En inderdaad, Hutchison weet in zijn werk enige vorm van mysterie te stoppen. Ik denk te weten wat ik zie, maar ik kijk naar iets anders. Frank is de meester die me op een verkeerd been zet. Ik wankel daardoor van het ene naar het andere werk. Maar heb ik eenmaal door wat ik zie land ik met beide benen stevig op de grond, doorzie ik de bodem van het werk – de inspiratie van het werken.
In “Hutchison Nevertheless” schrijven Kees Verbeek en Stan Petrusa over het werk dat mijn aandacht vasthoudt. Het is namelijk realistisch en toch enigszins vervreemdend. Het Nederlandse landschap krijgt de aard van aangeharkte verkaveling. Het intrigeert Hutchison meer dan de natuur over de grenzen die veelvormig van karakter is. De maat van de dingen in dat landschap is groter dan hijzelf en overweldigen hem daardoor. Hij valt stil, maar met het overzichtelijke van de Nederlandse omgeving kan hij beter overweg in zijn kunstige uitdrukkingen. De schematische opbouw werkt verwarrend, maar is wel de waarheid. Is het beeld versimpeld tot de vereiste elementen om aan te spreken dan wordt de omgeving welhaast een abstract schilderij.
Drukkende sfeer binnen opgeruimde atmosfeer
Niet alleen heeft het landschap zijn aandacht. Ook objecten en scènes uit een gedachte wereld geven stof tot nadenken. Naast fantastische beelden, die opwellen in onberedeneerde gedachtegangen, houdt hij zich tevens bezig met de actualiteit en reageert daarop. Er schemert altijd een mate van dreiging door de verfstreken en kleurpunten. Hutchison schildert het moment voordat er iets te gebeuren staat. Die gebeurtenis, het moment volgend op zijn geschilderde beeld, is niet te beschrijven. Het is een drukkende sfeer binnen de opgeruimde atmosfeer. Het onheil dat volgt, de noodsituatie die zich aandient, staat verborgen in de beeltenis. Het is niet zomaar een plaatje van een leeg terras – waar zijn die mensen gebleven, hebben ze overhaast de plek verlaten of staan de stoelen te wachten op drukte. Door de gelaagdheid in uitdrukking zijn de schilderijen in elk geval voor tweeërlei uitleg vatbaar. Gewoon als vluchtige compositie zonder meer waar je aan voorbij gaat, totdat je beter kijkt en doorziet wat de onderliggende boodschap is. Het grijpt, pakt vast en beklijft.
De vaas met bloemen bijvoorbeeld heeft een bijzondere onorthodoxe uitbeelding gekregen. Het ontvangen nog ingepakte boeket is alvast voorlopig in het water gezet. Niet de bloemen zijn zichtbaar, wel de stelen in de vaas. Zelden zal een schilder dit onderwerp op deze manier hebben benaderd. Het kenmerkt de suggestieve schilderijen van Frank Hutchison. De plastische figuratie roept herinneringen op. De schilder speelt met mijn gedachten over en aan de werkelijkheid. Kleurt objectief mijn idee van de waarheid. Het herkennen wordt door zijn vingers onherkenbaar, maar toch ook weer niet. Ik hink op twee gedachten.
Hutchison – Nevertheless. Teksten Kees Verbeek en Stan Petrusa. Uitgave Van Spijk Art Books, 2024.
